Rapporten

Rapport 2020

Innovatieve technologie houdt Nederland veilig

Cyber crime, cyber security, artificial intelligence, informatie gestuurd werken (IGW) en natuurlijk innoveren, allemaal thema’s die actueel zijn voor uw werk in het (publieke) veiligheidsdomein. Hoe kunnen we al deze ontwikkelingen succesvol inzetten voor de maatschappij zonder de ethische kant uit het oog te verliezen?

Commandovoering in cyberconflicten

Binnen de NATO-organisatie ontwikkelen diverse R&D instellingen technologie en standaarden om als bondgenoten gezamenlijk en effectief op te kunnen treden. NATO maakt ook gebruik van niet-militaire instituten die met hun kennis uit het IT-domein bijdragen aan de innovatie van de bondgenootschappelijke capaciteiten. Recentelijk heeft een team van Capgemini-experts een analyse uitgevoerd naar de wijze waarop cyberinformatie in een militaire commandocentrum gepresenteerd en gedeeld kan worden. Dit artikel is een bewerking van het onderzoeksrapport en is tot stand gekomen door de succesvolle samenwerking van de onderzoeksleider van NCIA, Manisha Parmar en de projectleider van Capgemini, Peter Kwant.

Het expertteam van Capgemini bestond verder uit Frits Broekema, Ton Slewe, Jack van ’t Wout, Bart van Riel en Manon Kornmann.

De samenwerking tussen NCIA en Capgemini werd mede mogelijk gemaakt door de begeleiding van ‘The Hague Security Delta’ (HSD) : https://www.thehaguesecuritydelta.com/

Van cybersheriff tot regionale kunstmatige intelligentie

Voormalig minister van Economische zaken, Henk G.J. Kamp stelde het al in 2017; digitalisering is een motor voor economische groei1,3, welke gepaard gaat met kansen en risico’s. Door de toenemende digitalisering van Nederland is er een significante toename in digitale dreigingen. Deze digitale dreigingen zijn een van de grootste risico’s voor de nationale veiligheid in zowel impact als waarschijnlijkheid1,2. Digitale dreigingen, die zowel economische, fysieke en sociaal maatschappelijke gevolgen kunnen hebben, leiden tot maatschappelijke ontwrichting 2,3. Het volledig benutten van de kansen van digitalisering kan alleen als de digitale weerbaarheid op orde is.

Weerbaarheid tegen digitale dreigingen, zogenoemde digitale weerbaarheid, is een randvoorwaarde en blijft een prioriteit. Zonder digitale weerbaarheid zijn de risico’s van digitalisering simpelweg te groot. Hierin speelt decentrale weerbaarheid een belangrijk rol.

Het Landelijke Meldpunt Internet Oplichting als instrument in de strijd tegen veranderde criminaliteit.

Criminaliteit in Nederland is na jarenlange daling vorig jaar voor het eerst gestegen naar 800.000 misdrijven, een stijging van 4 procentpunt 1. Alles wijst erop dat deze trendbreuk wordt veroorzaakt door een verschuiving naar de digitale criminaliteit. Online handelsfraude heeft de traditionele fietsendiefstal van de troon verstoten. Uit de jaarcijfers van de politie blijkt bijvoorbeeld dat in 2019, 57.915 meldingen zijn gedaan van online handelsfraude . Een toename van ruim 30% ten opzichte van 2018 (toen 44.399 meldingen). Het gaat om een schadebedrag van bijna 15 miljoen euro. De veel voorkomende cybercriminaliteit moet worden aangepakt. Zoals Akerboom in 2017 al in CSR Magazine schreef: “Nederland moet onveiliger worden voor criminelen, óók in de digitale wereld”. Maar de aanpak van de veel voorkomende cybercriminaliteit is lastig. Hoewel de specialistische kennis op het gebied van cybercriminaliteit aanwezig is bij de landelijke eenheid (Team Hightech Crime) en bij de regionale eenheden (de cyberteams), wordt vrijwel alleen ingezet op de grotere, complexere zaken. Terwijl het gros van de meldingen ‘simpele’ marktplaatsfraude betreft. Hoe de politie zich kan organiseren op het gebied van veel voorkomende cybercriminaliteit wordt momenteel mee geëxperimenteerd.

Rapport 2019

Succesvol innoveren in het veiligheidsdomein

Trends in Veiligheid is een jaarlijks visierapport van Capgemini, waarin de belangrijkste ontwikkelingen worden geschetst in het domein van openbare orde en veiligheid.
Dit jaar is het thema: “Slimmer samenwerken aan een veiliger Nederland”. Innovatie is duidelijk meer dan een buzzword in het veiligheidsdomein: veel betrokkenen zijn aan de slag om hun belangrijkste opdracht op een vernieuwende manier aan te pakken. Dat is cruciaal, want de bad actors zitten niet stil. Dankzij nieuwe technologie vinden criminelen steeds weer nieuwe manieren om te ontwrichten, op te ruien en digitale en fysieke veiligheidslinies te doorbreken.

Vernieuwen met echte impact

Van zichtbaar naar minder zichtbaar: de vormen van criminaliteit verschuiven mee met (technologische) veranderingen in de maatschappij. Het veiligheidsdomein moet mee innoveren om oplossingen te zoeken voor de uitdagingen van deze tijd. Verschillende partijen zoals politie, OM, gemeenten en private partijen werken samen om nieuwe manieren te vinden om criminaliteit aan te pakken. Onze observatie is echter dat innovatieve ideeën in het veiligheidsdomein niet altijd de (complete) oplossing van het probleem vormen: vaak verzanden innovaties in simpele ingrepen op processen. In dit artikel geven we antwoord op de vraag hoe je betekenisvol kunt innoveren door uitdagingen meer effectgericht te benaderen, zodat de innovatie daadwerkelijk bijdraagt aan het gezamenlijk gewenste effect.

Kwantum veegt vloer aan met digitale veiligheid

Begrippen

Kwantumcomputer is een nieuw revolutionair type computer. Deze computers maken slim gebruik van de natuurwetten uit de kwantummechanica, waardoor ze over een enorme parallelle rekenkracht beschikken. Van deze technologie wordt verwacht dat ze een grote impact teweegbrengt op het gebied van optimalisatie, chemie en kunstmatige intelligentie.

Qubits zijn de eenheid van kwantuminformatie. Het aantal qubits is een belangrijke, hoewel niet de enige, maat voor de rekenkracht van een kwantumcomputer. Qubits zijn het equivalent van bits in een gewone computer.

Encryptie is de versleuteling van digitale gegevens.

RSA is een hedendaagse encryptiemethode die veel gebruikt wordt bij inloggen. De veiligheid van RSA is evenredig aan de grootte van de sleutel die gebruikt wordt.

Kwantumcomputers zullen in staat zijn hedendaagse encryptie te ontcijferen. Komt onze digitale veiligheid hiermee in gevaar en liggen straks al onze gegevens op straat?

Encryptie zorgt ervoor dat niemand zich kan bemoeien met persoonlijke zaken. Als je pint bij de kassa wordt alles versleuteld, van de pincode die je intoetst tot de pintransactie die naar de bank gaat. Dit zorgt ervoor dat derden niet zomaar kunnen uitlezen wat er gebeurt en vooral geen aanpassingen kunnen doen. Kwantumcomputers, een nieuwe revolutionaire techniek, dreigen hier verandering in te brengen. Hierdoor liggen straks misschien al onze data op straat. De vraag is of we ons zorgen moeten maken. Hoe serieus is dreiging van kwantumcomputers voor onze digitale veiligheid, en hoe kunnen we ons voorbereiden?

Datagedreven innoveren in het veiligheidsdomein: van prototypes in een proeftuin naar echte werkende oplossingen in de dagelijkse praktijk!

Datagedreven werken, of informatiegestuurd werken (IGW), staat hoog op de agenda in het veiligheidsdomein, maar veel innovaties met data en analytics komen niet verder dan een experimentele fase. Recent Gartner-onderzoek1 toont aan dat minder dan de helft van de innovaties met data & analytics daadwerkelijk in productie genomen worden.

Toegevoegde waarde in de dagelijkse praktijk ontstaat pas wanneer deze innovaties in productie zijn. Om tot daadwerkelijke business impact in de dagelijkse praktijk te komen is een andere focus op innovatie met data & analytics nodig. In dit artikel geven we hier handvatten voor.

Rapport 2018

Trends in Veiligheid is een jaarlijks visierapport van Capgemini, waarin de belangrijkste ontwikkelingen worden geschetst in het domein van openbare orde en veiligheid.
Dit jaar is het thema: “Wantrouwen en vertrouwen in de digitale samenleving.” In een tijd waarin fake news de samenleving op zijn grondvesten doet schudden, persoonsgegevens regelmatig op straat liggen en nieuwe technologieën als Internet of Things en drones potentieel grote impact hebben op onze privacy, is nauwelijks een actueler thema te bedenken.

17 miljoen agenten

In Haarlem werden twee meisjes mishandeld door een aantal jongens, maar ze wisten de daders binnen een paar uur via Facebook te vinden. Dankzij hun initiatief kon de politie de twee daders direct oppakken. De advocaat van de jongens vond het belachelijk en zei dat er sprake was van amateurspeurwerk. De rechter sprak dat tegen en zei: “Welkom in de 21ste eeuw.”1

Ambassadeurs winnen vertrouwen tussen security en de business

Het opzetten en inzetten van ambassadeurs in een organisatie verbindt verschillende disciplines zoals security en de dagelijkse operatie in de businessonderdelen.

Nederland digitaal veilig: internationale samenwerking als voorbeeld

De cyberdreiging wordt steeds groter en komt uit verschillende hoeken van de wereld. Het is een illusie dat een organisatie alleen volledig zelfstandig effectieve cybersecurity kan realiseren. Per definitie is er altijd een informatieachterstand op de crimineel. Met behulp van samenwerking en allianties in het delen van cyberinformatie kunnen we de wereld veiliger maken. Vertrouwen en heldere afspraken tussen de hoeders van onze cybersecurity zijn essentieel om goed samen te werken.

Rapport 2017

In deze editie is het thema ‘In een verbonden samenleving.’ En dit thema is niet zomaar gekozen, want onze maatschappij kan steeds meer worden beschouwd als een complex van verbindingen. Verbindingen tussen mensen, tussen organisaties en tussen apparaten, waarbij die drie entiteiten ook onderling steeds hechter in verbinding staan. Een ontwikkeling die het gevolg is van de opkomst van het internet. En aangezien het internet zich steeds verder ontplooit, met steeds nieuwe toepassingen (met het Internet of Things als een voorname recente innovatie), staat de ontwikkeling van de verbonden samenleving nooit stil.

Van web naar WhatsApp

Het op een slimme manier aanbieden van informatie via populaire communicatiemiddelen zorgt voor gemakkelijkere interactie tussen de burger en de politie.

Internet of Safety and Security Things. Mens versus machine?

Internet of Things maakt het mogelijk om gebeurtenissen automatisch te kunnen waarnemen, analyseren, beoordelen en te koppelen aan het juiste digitale responsscenario. Toch is de rol van de professional nog cruciaal.

Cybersecurity en het MKB: de praktijk

De toenemende connectiviteit van Nederland zorgt voor veel economische voordelen. Nergens in Nederland is de digitalisering zo groot als in de MKB-sector. Maar bij digitale transformatie hoort ook digitale veiligheid. Dus hoe zit het met de cybersecurity van MKB-bedrijven? Over cybersecurity in het MKB bestaat weinig feitelijke kennis. Door enkele tientallen cybersecurityscans in de praktijk uit te voeren, hebben Capgemini en Interpolis deze kennis wel. Deze scans CyberPreventieDiensten) tonen aan dat beleid over het algemeen voor verbetering vatbaar is, en dat het regelmatig uitvoeren van penetratietesten (pentesten) absoluut essentieel is om te weten in hoeverre men weerbaar is tegen digitale dreiging en of dienstverleners en leveranciers goed werk leveren.

Rapport 2016

In de nieuwe, editie staat de mens centraal. De mens als (zelfredzame) burger, als slachtoffer, als beleidsmaker en als aanjager van digitale innovatie. Hieronder schetsen we enkele ontwikkelingen die in het rapport aan bod komen.

Biometrie: een toekomst zonder wachtwoord?

Waar er bij overheidstoepassingen vaak weerstand is tegen het gebruik van biometrie, wordt het in de consumentenmarkt steeds breder toegepast en lijken consumenten het te omarmen.

Kwantumcomputers kraken versleuteling

Het concept van kwantumcomputers – computers met vele nieuwe mogelijkheden – bestaat al sinds 1981. Aan de mogelijkheid van het maken van een kwantumcomputer werd aanvankelijk weinig geloof gehecht. Dat is inmiddels compleet anders en wereldwijd wordt er nu veel geld gestoken in de ontwikkeling van stabiele kwantumcomputers.

De Chief Information Security Officer anno 2016

Met de voortdurende stroom van nieuwe dreigingen en veranderende wetgeving verandert ook de rol van de Chief Information Security Officer (CISO).

Rapport 2015

Veel organisaties hebben inmiddels substantiële stappen gezet op weg naar een digitale organisatie of zijn daar mee bezig. In deze uitgave treft u voorbeelden aan van concrete digitaliseringsprojecten die inmiddels succesvol zijn geïmplementeerd. Maar ook voorbeelden van situaties, processen en ketens waar nog veel kansen liggen voor verdere digitalisering. Aanvullend hebben we ook dit jaar door TNS NIPO een onderzoek laten uitvoeren onder burgers in Nederland. De uitkomsten geven inzicht in de mening en perceptie van de Nederlandse burger op het gebied van openbare orde en veiligheid.

Met een app op maat is de jeugdwerker beter paraat op straat

Uw medewerker heeft het al druk genoeg, hij kan wel wat ondersteuning gebruiken tijdens zijn werkdag. Geef hem een app!

Samen stap voor stap naar digitale dienstverlening bij de rechtspraak

Het geluid van fax en het gevoel van papier gaan verdwijnen. Burger en ketenpartners willen digitaal. De rechtspraak ziet kans op innovatie en hogere kwaliteit.

Een programmatische netwerkaanpak binnen het veiligheidsdomein

Nederlanders zijn verdeeld over het vertrouwen in de samenwerking tussen het Rijk, de gemeenten en het bedrijfsleven bij onveilige situaties. Maar liefst 18% heeft weinig vertrouwen en 55% is neutraal. Netwerksamenwerking is echter essentieel voor een effectief veiligheidsdomein. Het realiseren van deze effectiviteit vraagt om een programmatisch aanpak gericht op effect en gezamenlijkheid.

Rapport 2014

Ketensamenwerking staat als onderwerp inmiddels volop in de aandacht bij de Rijksoverheid. Hierbij gaat het niet alleen om samenwerking tussen diverse overheden, maar vooral ook om samenwerking tussen overheid, burgers en bedrijfsleven. Belangrijk uitgangspunt is daarbij dat de overheid de wens van burgers centraal stelt bij deze interactie. Digitalisering in het veiligheidsdomein biedt een oplossing om deze samenwerking en afstemming goed vorm te geven en te kunnen sturen op resultaten.

Bepaal, plan en volg het ritme in de keten

Het presteren van één organisatie heeft effect op andere organisaties in de keten. Het anticiperen op het ritme van de keten is cruciaal voor de eigen bedrijfsvoering.

Synergievoordelen bij digitale samenwerking op het gebied van secure operations

Afgelopen jaren hebben organisaties volop geïnvesteerd in met name preventieve securitymaatregelen. Met het volwassener worden van de security stijgt bij de organisaties de behoefte naar oplossingen om continu de systemen en de infrastructuur in de gaten te houden, het zogenaamde monitoring en response. Op deze manier kan snel worden ingegrepen wanneer daadwerkelijk iets gebeurt. Ontwikkelingen als Bring Your Own Device doen de behoefte aan monitoring en response alleen maar toenemen. Waar organisaties vroeger een beperkt aantal te beveiligen systemen had, is momenteel het aantal potentiële ingangen voor kwaadwillenden exponentieel toegenomen. Deze toename versterkt de behoefte aan inzicht.

Van geketende netwerken naar genetwerkte ketens

Hoe kan organisatieoverstijgende samenwerking op het niveau van de professional op de werkvloer bijdragen aan het verder versterken van de strafrechtketen?

Rapport 2013

Het visierapport geeft het startschot voor een dialoog over digitale veiligheid in Nederland. We kennen allemaal de voordelen van de digitale samenleving, maar er is ook een andere kant. Op die steeds drukkere digitale snelweg voegen steeds vaker ongenode deelnemers in, die de veiligheid van informatie in gevaar brengen en ons kwetsbaar maken. Hoe houden we ze van de weg en de zaak onder controle? Is dat een taak van de overheid of een gezamenlijke verantwoordelijkheid?

Big data in opsporing: nu pompen om niet te verzuipen

Uit recente ervaringen blijkt dat opsporingsinstanties alleen met ontologie en geautomatiseerde opsporing kunnen voorkomen dat ze verzuipen in big data.

De keten voorbij

Een moderne, ‘van buitenaf’ benadering bij het organiseren van het domein van veiligheid en justitie kan niet zonder vergaande digitalisering.

Meer rendement uit cocreatie met burgers en bedrijven: een Digital Capabilities Center

Binnen burgerparticipatie is een ontwikkeling te zien naar meer cocreatie-initiatieven. De digitale revolutie kan daar een impuls aan geven. Een Digital Capabilities Center helpt de politie burgerparticipatie en cocreatie-initiatieven effectief en rendabel te maken.

Rapport 2011

In het bereiken van een veilige samenleving en een optimaal beveiligde ‘BV Nederland’ speelt Capgemini al jaren een rol van belang. We adviseren overheden en organisaties op strategisch niveau, doen onderzoek, integreren systemen en bouwen aan intelligente oplossingen. Nationaal en internationaal. Om de kennis die we daarmee opdoen te delen en op te schalen, brengen we Trends in Veiligheid uit: een overzicht van de belangrijkste trends en ontwikkelingen in het veiligheidsdomein en onze visie daarop.

Rapport 2010

Veiligheid staat al jaren hoog op de politieke agenda en krijgt ook in de media veel aandacht. Het is een begrip dat veel facetten kent en waarmee bestuurders en burgers nog vaak worstelen. Want hoever moet je gaan als het om veiligheid gaat? Na de aanslagen van 9/11 was de wereld in shock en werden draconische maatregelen genomen. Inmiddels denken we er iets genuanceerder over en zoeken we naar een goede balans tussen bijvoorbeeld veiligheid en privacy. En naar samenwerking tussen organisaties die zich met veiligheid bezighouden, nationaal en internationaal. Binnen Capgemini zijn wereldwijd tientallen consultants werkzaam die zich op het terrein van openbare orde, veiligheid en defensie hebben gespecialiseerd. Ook in Nederland. Zij hebben hun visie op de verschillende aspecten rond veiligheid beschreven in het visierapport Trends in Veiligheid.