Rapporten

Rapport 2020

Innovatieve technologie houdt Nederland veilig

Cyber crime, cyber security, artificial intelligence, informatie gestuurd werken (IGW) en natuurlijk innoveren, allemaal thema’s die actueel zijn voor uw werk in het (publieke) veiligheidsdomein. Hoe kunnen we al deze ontwikkelingen succesvol inzetten voor de maatschappij zonder de ethische kant uit het oog te verliezen?

Het belang van een Europese digitale vuist door civiel-militaire samenwerking

Waar landen elkaar vroeger nog met artillerie bestookten, gaan naties vandaag de dag de strijd steeds vaker aan met digitale instrumenten. De (pantser)houwitser heeft plaats moeten maken voor wapens zoals ‘zero day exploits’; aanvallen waarbij misbruik wordt gemaakt van softwarekwetsbaarheid waar anderen niet van op de hoogte zijn. Als we het hebben over de gevaren in het digitale domein dan denken we al snel aan cybercriminaliteit, maar het wordt steeds duidelijker dat het grootste dreiging schuilt in digitale ontwrichting door statelijke actoren. We zien dat landen niet terugschrikken van cyberspionage, aanvallen op (kritieke) infrastructuur of digitale desinformatie/ beïnvloedingscampagnes. Nederland kan deze dreiging slechts tot op zekere hoogte zelfstandig het hoofd bieden, maar gezamenlijk met onze Europese buurlanden zijn we van betekenis in de internationale arena. De hamvraag is daarom: wat doen wij als Europa om onszelf te beschermen? Zouden we meer moeten doen? En wat zou de rol van Nederland dan kunnen of zelfs moeten zijn?

Om te kunnen verdedigen moet je weten hoe je aanvalt!

In de afgelopen jaren is de manier waarop cybercriminelen te werk gaan sterk geëvolueerd. De snelheid waarmee zij tegenwoordig opereren is vooral te danken aan de financiële en technologische middelen die de cybercriminelen inmiddels tot hun beschikking hebben. In het huidige digitale landschap zijn cybercriminelen zwaarbewapend met geavanceerde tools en technieken, zoals Golden Tickets1 , Fully Undetectable Crypters2 en Domain Fronting3 , waardoor moeilijk te achterhalen is wie er achter een aanval zit. Tevens opereren cybercriminelen veelal van buiten de landsgrenzen, waardoor de invloed en bevoegdheid van de Nederlandse politie en justitie beperkt is. Dit maakt het erg moeilijk om cybercriminaliteit effectief aan te pakken.

Meer misdaden oplossen met minder politiemensen

De politie moet anders gaan werken om met minder menskracht meer zaken op te lossen. In dit artikel stellen wij drie vernieuwende manieren van werken voor.

Rapport 2019

Succesvol innoveren in het veiligheidsdomein

Trends in Veiligheid is een jaarlijks visierapport van Capgemini, waarin de belangrijkste ontwikkelingen worden geschetst in het domein van openbare orde en veiligheid.
Dit jaar is het thema: “Slimmer samenwerken aan een veiliger Nederland”. Innovatie is duidelijk meer dan een buzzword in het veiligheidsdomein: veel betrokkenen zijn aan de slag om hun belangrijkste opdracht op een vernieuwende manier aan te pakken. Dat is cruciaal, want de bad actors zitten niet stil. Dankzij nieuwe technologie vinden criminelen steeds weer nieuwe manieren om te ontwrichten, op te ruien en digitale en fysieke veiligheidslinies te doorbreken.

Datagedreven innoveren in het veiligheidsdomein: van prototypes in een proeftuin naar echte werkende oplossingen in de dagelijkse praktijk!

Datagedreven werken, of informatiegestuurd werken (IGW), staat hoog op de agenda in het veiligheidsdomein, maar veel innovaties met data en analytics komen niet verder dan een experimentele fase. Recent Gartner-onderzoek1 toont aan dat minder dan de helft van de innovaties met data & analytics daadwerkelijk in productie genomen worden.

Toegevoegde waarde in de dagelijkse praktijk ontstaat pas wanneer deze innovaties in productie zijn. Om tot daadwerkelijke business impact in de dagelijkse praktijk te komen is een andere focus op innovatie met data & analytics nodig. In dit artikel geven we hier handvatten voor.

Kwantum veegt vloer aan met digitale veiligheid

Begrippen

Kwantumcomputer is een nieuw revolutionair type computer. Deze computers maken slim gebruik van de natuurwetten uit de kwantummechanica, waardoor ze over een enorme parallelle rekenkracht beschikken. Van deze technologie wordt verwacht dat ze een grote impact teweegbrengt op het gebied van optimalisatie, chemie en kunstmatige intelligentie.

Qubits zijn de eenheid van kwantuminformatie. Het aantal qubits is een belangrijke, hoewel niet de enige, maat voor de rekenkracht van een kwantumcomputer. Qubits zijn het equivalent van bits in een gewone computer.

Encryptie is de versleuteling van digitale gegevens.

RSA is een hedendaagse encryptiemethode die veel gebruikt wordt bij inloggen. De veiligheid van RSA is evenredig aan de grootte van de sleutel die gebruikt wordt.

Kwantumcomputers zullen in staat zijn hedendaagse encryptie te ontcijferen. Komt onze digitale veiligheid hiermee in gevaar en liggen straks al onze gegevens op straat?

Encryptie zorgt ervoor dat niemand zich kan bemoeien met persoonlijke zaken. Als je pint bij de kassa wordt alles versleuteld, van de pincode die je intoetst tot de pintransactie die naar de bank gaat. Dit zorgt ervoor dat derden niet zomaar kunnen uitlezen wat er gebeurt en vooral geen aanpassingen kunnen doen. Kwantumcomputers, een nieuwe revolutionaire techniek, dreigen hier verandering in te brengen. Hierdoor liggen straks misschien al onze data op straat. De vraag is of we ons zorgen moeten maken. Hoe serieus is dreiging van kwantumcomputers voor onze digitale veiligheid, en hoe kunnen we ons voorbereiden?

Beter samenwerken door middel van blockchain-technologie

Blockchain: een modewoord dat voorkort in één adem werd genoemd met de Bitcoin-hype. Echter, er gaat een hele wereld aan mogelijkheden schuil achter deze term. Er vinden al een paar jaar allerlei initiatieven plaats om blockchain-technologie in te zetten buiten de financiële sector. Wereldwijd onderzoeken steeds meer overheidsinstanties de mogelijkheden van blockchain. Hoe kan de grote meerwaarde die blockchain-technologie heeft, op een waardevolle manier worden toegepast in de publieke veiligheidssector?

Rapport 2018

Trends in Veiligheid is een jaarlijks visierapport van Capgemini, waarin de belangrijkste ontwikkelingen worden geschetst in het domein van openbare orde en veiligheid.
Dit jaar is het thema: “Wantrouwen en vertrouwen in de digitale samenleving.” In een tijd waarin fake news de samenleving op zijn grondvesten doet schudden, persoonsgegevens regelmatig op straat liggen en nieuwe technologieën als Internet of Things en drones potentieel grote impact hebben op onze privacy, is nauwelijks een actueler thema te bedenken.

Enig idee hoeveel data uit uw organisatie weglekt naar het internet?

De toename van cloud shadow IT brengt serieuze risico’s met zich mee. Organisaties dienen maatregelen te nemen om bedrijfsinformatie te beschermen en het vertrouwen van klanten en burgers te behouden.

Hoe nepnieuws een dubbele dreiging vormt

De verspreiding van nepnieuws is een veelbesproken onderwerp. Steeds meer burgers maken zich zorgen. Inlichtingendiensten hebben moeite deze verspreiding te detecteren en tegen te gaan. Van de burgers ziet 62% de verspreiding van nepnieuws als een bedreiging voor de veiligheid van zichzelf en samenleving aldus het onderzoek van GfK1. Hoe bepaal je de grens tussen een mening en foutieve informatie en hoe zorg je ervoor dat maatregelen tegen nepnieuws niet leiden tot censuur?

Wie treedt op als onze digitale samenleving wordt bedreigd?

Het vertrouwen van de burger wordt steeds meer beïnvloed door incidenten in het internationale cyberdomein, blijkt uit ons onderzoek. Cybersecurity is daarom ook al vele jaren een terugkerend thema in verschillende beleidsnota’s van de regering, recentelijk onder meer opnieuw in de geïntegreerde Buitenland en Veiligheidsstrategie en de laatste Defensienota. De vraag is alleen of dit beleid nu ook al heeft geresulteerd in meer cyberveiligheid voor de samenleving. In het fysieke domein zijn veiligheidsmaatregelen over het algemeen direct zichtbaar. Maar wat merkt de burger nu van de veiligheidsmaatregelen in het digitale domein en wellicht nog belangrijker: ontmoedigen deze maatregelen ook daadwerkelijk de potentiële buitenlandse cyberaanvallers? Wat zou er nodig zijn om deze effecten te versterken.

Rapport 2017

In deze editie is het thema ‘In een verbonden samenleving.’ En dit thema is niet zomaar gekozen, want onze maatschappij kan steeds meer worden beschouwd als een complex van verbindingen. Verbindingen tussen mensen, tussen organisaties en tussen apparaten, waarbij die drie entiteiten ook onderling steeds hechter in verbinding staan. Een ontwikkeling die het gevolg is van de opkomst van het internet. En aangezien het internet zich steeds verder ontplooit, met steeds nieuwe toepassingen (met het Internet of Things als een voorname recente innovatie), staat de ontwikkeling van de verbonden samenleving nooit stil.

Sensing in de verbonden samenleving - Drie kansen voor de openbare veiligheid

Het is een cliché maar de technologische ontwikkelingen gaan razendsnel. Robots, zelfrijdende auto’s en slimme steden. Het zijn beelden uit science fiction films die inmiddels niet alleen meer op het witte doek te zien zijn. De voorspelling van voormalig Intel® voorzitter Gordon Moore in 1965 dat de kracht en mogelijkheden van (computer)chiptechnologieën iedere één tot twee jaar verdubbelen, is ruimschoots uitgekomen (1). De exponentiële toename van technologische mogelijkheden biedt enorme kansen voor de industrie, consumenten maar bovenal ook de publieke sector in het vergroten van de openbare veiligheid. In dit artikel gaan we in op drie toepassingen van sensing die we het meest waardevol achten voor het vergroten van de openbare veiligheid, namelijk: proactieve handhaving van de leefruimte, crowdmanagement en betere opsporing. Deze toepassingen scheppen de verplichting dat er uiterst zorgvuldig met security en privacy omgegaan wordt.

Handhaving en dienstverlening bijten elkaar niet

Om het dienstverleningsproces niet te frustreren kan de inzet van risicomodellen helpen bij het gericht inzetten van toezicht op burgers of bedrijven die geen recht hebben op toedeling van middelen.

Cybersecurity en het MKB: de praktijk

De toenemende connectiviteit van Nederland zorgt voor veel economische voordelen. Nergens in Nederland is de digitalisering zo groot als in de MKB-sector. Maar bij digitale transformatie hoort ook digitale veiligheid. Dus hoe zit het met de cybersecurity van MKB-bedrijven? Over cybersecurity in het MKB bestaat weinig feitelijke kennis. Door enkele tientallen cybersecurityscans in de praktijk uit te voeren, hebben Capgemini en Interpolis deze kennis wel. Deze scans CyberPreventieDiensten) tonen aan dat beleid over het algemeen voor verbetering vatbaar is, en dat het regelmatig uitvoeren van penetratietesten (pentesten) absoluut essentieel is om te weten in hoeverre men weerbaar is tegen digitale dreiging en of dienstverleners en leveranciers goed werk leveren.

Rapport 2016

In de nieuwe, editie staat de mens centraal. De mens als (zelfredzame) burger, als slachtoffer, als beleidsmaker en als aanjager van digitale innovatie. Hieronder schetsen we enkele ontwikkelingen die in het rapport aan bod komen.

Vervlecht cybersecurity in reguliere beheerprocessen

Als manager technische automatisering bij een Nederlandse vitale infrastructuur wil je dat cybersecurity daadwerkelijk een plek krijgt in de dagelijkse gang van zaken. Hoe zorg je hiervoor en bereik je met de activiteiten die je hiertoeonderneemt dat je ‘in control’ bent?

Hoe Internet of Things de veiligheid binnen de vervoersector kan vergroten

Het Internet of Things (IoT) heeft een enorm potentieel; bijvoorbeeld voor de vervoersector. Niet alleen kunnen plannings- en onderhoudsprocessen veel efficiënter worden ingericht, ook kan de veiligheid van vervoer in grote mate toenemen in vergelijking met veiligheidssystemen waarbinnen geen koppeling van informatie plaatsvindt.

De Chief Information Security Officer anno 2016

Met de voortdurende stroom van nieuwe dreigingen en veranderende wetgeving verandert ook de rol van de Chief Information Security Officer (CISO).

Rapport 2015

Veel organisaties hebben inmiddels substantiële stappen gezet op weg naar een digitale organisatie of zijn daar mee bezig. In deze uitgave treft u voorbeelden aan van concrete digitaliseringsprojecten die inmiddels succesvol zijn geïmplementeerd. Maar ook voorbeelden van situaties, processen en ketens waar nog veel kansen liggen voor verdere digitalisering. Aanvullend hebben we ook dit jaar door TNS NIPO een onderzoek laten uitvoeren onder burgers in Nederland. De uitkomsten geven inzicht in de mening en perceptie van de Nederlandse burger op het gebied van openbare orde en veiligheid.

Voorkom digitale inbraak met een Security Operations Center

Het Security Operations Center (SOC) maakt veilige digitale dienstverlening mogelijk met de juiste inrichting van organisatie, processen, informatie en technologie.

De digitale dialoog tijdens crisis: twee weten meer dan één

De rol van de burger gedurende een crisis gaat verder dan het ‘sluiten van deuren en ramen’. Burger en overheid zijn voor elkaar een bron van nuttige informatie.

Digitale dienstverlening biedt nieuwe mogelijkheden voor opsporing

Hoe dient het veiligheidsdomein om te gaan met initiatieven van burgers en bedrijven om met behulp van digitale middelen de
opsporing te ondersteunen?

Rapport 2014

Ketensamenwerking staat als onderwerp inmiddels volop in de aandacht bij de Rijksoverheid. Hierbij gaat het niet alleen om samenwerking tussen diverse overheden, maar vooral ook om samenwerking tussen overheid, burgers en bedrijfsleven. Belangrijk uitgangspunt is daarbij dat de overheid de wens van burgers centraal stelt bij deze interactie. Digitalisering in het veiligheidsdomein biedt een oplossing om deze samenwerking en afstemming goed vorm te geven en te kunnen sturen op resultaten.

Naar één landelijke meldkamerorganisatie door digitale ketensamenwerking

In oktober 2013 is het transitieakkoord getekend om van 22 meldkamers naar 1 landelijke meldkamerorganisatie (LMO) te gaan. Ten behoeve van die nieuwe organisatie zal een landelijk en multidisciplinair IM&ICT-domein worden gerealiseerd met een aantal grote aanbestedingen zoals het Nieuwe Meldkamer Systeem (NMS) en C2000. Deze ontwikkelingen vormen een buitengewoon complexe digitale transformatie voor het veiligheidsdomein. De veelheid aan belanghebbenden is ongekend. Om de LMO succesvol te ontwikkelen, is een gebalanceerde strategie nodig. Een strategie waarin de verschillende belangen worden (h)erkend. Een strategie waarin ruimte wordt geboden om de veranderingen incrementeel door te voeren.(1)

Fraude - Met de fietsverzekeringen aangepakt door het delen van informatie

Het delen van elkaars gegevens vinden organisaties eng. Vooral ook vanuit het privacyoogpunt denkt men onterecht dat bijna niets kan. Er mag echter vaak meer dan men denkt en uitwisselen van informatie kan de verschillende partijen ook winst opleveren.

Informatie moet stromen! De digitale transformatie van de jeugdstrafrechtketen

De jeugdstrafrechtketen is toe aan verandering. Digitalisering van informatie is niet voldoende, deze tijden vragen om een andere aanpak, een andere gedachtegang. Het is tijd voor: de digitale transformatie!

Rapport 2013

Het visierapport geeft het startschot voor een dialoog over digitale veiligheid in Nederland. We kennen allemaal de voordelen van de digitale samenleving, maar er is ook een andere kant. Op die steeds drukkere digitale snelweg voegen steeds vaker ongenode deelnemers in, die de veiligheid van informatie in gevaar brengen en ons kwetsbaar maken. Hoe houden we ze van de weg en de zaak onder controle? Is dat een taak van de overheid of een gezamenlijke verantwoordelijkheid?

De keten voorbij

Een moderne, ‘van buitenaf’ benadering bij het organiseren van het domein van veiligheid en justitie kan niet zonder vergaande digitalisering.

Meer rendement uit cocreatie met burgers en bedrijven: een Digital Capabilities Center

Binnen burgerparticipatie is een ontwikkeling te zien naar meer cocreatie-initiatieven. De digitale revolutie kan daar een impuls aan geven. Een Digital Capabilities Center helpt de politie burgerparticipatie en cocreatie-initiatieven effectief en rendabel te maken.

Meer vissen in de vijver met de White Hat Office

De toenemende aandacht voor cybersecurity leidt tot een groot tekort aan gekwalificeerde hackers. Wij zien een structurele, publiekprivate oplossing.

Rapport 2011

In het bereiken van een veilige samenleving en een optimaal beveiligde ‘BV Nederland’ speelt Capgemini al jaren een rol van belang. We adviseren overheden en organisaties op strategisch niveau, doen onderzoek, integreren systemen en bouwen aan intelligente oplossingen. Nationaal en internationaal. Om de kennis die we daarmee opdoen te delen en op te schalen, brengen we Trends in Veiligheid uit: een overzicht van de belangrijkste trends en ontwikkelingen in het veiligheidsdomein en onze visie daarop.

Rapport 2010

Veiligheid staat al jaren hoog op de politieke agenda en krijgt ook in de media veel aandacht. Het is een begrip dat veel facetten kent en waarmee bestuurders en burgers nog vaak worstelen. Want hoever moet je gaan als het om veiligheid gaat? Na de aanslagen van 9/11 was de wereld in shock en werden draconische maatregelen genomen. Inmiddels denken we er iets genuanceerder over en zoeken we naar een goede balans tussen bijvoorbeeld veiligheid en privacy. En naar samenwerking tussen organisaties die zich met veiligheid bezighouden, nationaal en internationaal. Binnen Capgemini zijn wereldwijd tientallen consultants werkzaam die zich op het terrein van openbare orde, veiligheid en defensie hebben gespecialiseerd. Ook in Nederland. Zij hebben hun visie op de verschillende aspecten rond veiligheid beschreven in het visierapport Trends in Veiligheid.